Misschien heb je weleens van het fenomeen “spiritual bypassing” gehoord en zeker als je je op het spirituele pad begeeft heb je dit vast zelf ook weleens gedaan. Spiritual bypassing is kort gezegd spiritualiteit als een afweermechanisme gebruiken om niet te hoeven voelen en zo pijn of lastige emoties eigenlijk uit de weg te gaan. Heel menselijk dus, want we zijn er meesters in om pijn te vermijden en geluk te verkrijgen. Het is echter wel fijn om zicht op te krijgen op dit mechanisme, want het helpt je niet om dieper te voelen en om dat wat we werkelijk zijn te leven, inclusief al onze kwaliteiten. We zijn het namelijk allemaal: het licht en ook onze schaduwkanten en alles vraagt om gezien en gevoeld te worden. Dus hierbij wat meer tekst en uitleg daarover. Zo zijn er een aantal spirituele concepten, die vaak worden gebruikt om in de spiritual bypass te gaan. Ik zal ze hieronder behandelen, misschien herken je er een paar. De spirituele concepten zijn in zichzelf overigens helemaal waar, alleen gaan we er dus mee aan de haal om niet te hoeven voelen en niet onze eigen schaduwkanten aan te kijken.
Alles is licht & liefde
Deze staat met stip op één als het gaat over de spiritual bypass, zeker als je al wat ervaring hebt met mediteren en yoga. Het is de illusie dat als we maar genoeg mediteren op licht en liefde en ons richten op dankbaarheid dan verdwijnen de “negatieve gevoelens”. We slaan daarmee echter belangrijke stappen over: het voelen van deze gevoelens en het luisteren naar hun boodschap. Je omarmt zo namelijk niet het hele spectrum van jouw wezen, inclusief alle gevoelens, maar mediteert ze eigenlijk weg. Het lijkt een beetje op de positief denken hype. Osho, één van mijn favoriete leraren zei jaren geleden al: met positief denken, verdring je een negatieve gedachte naar het onderbewuste. En het onderbewuste is altijd sterker, dus er heeft geen werkelijke bewustwording plaatsgevonden. Het is een trucje geworden en onze mind is er heel goed in om ons voor de gek te houden. Maar ons lichaam liegt nooit, dus daar blijft de stress zich onbewust ophopen, want niet alles is licht en liefde. We hebben ook duisternis in ons en de weg is juist om ons licht daarop te laten schijnen en onze schaduwkanten met liefde te omarmen.
Alles mag er zijn
In de spiritualiteit gaat het vaak over het ontstijgen van je emoties, verlangens, je triggers, je ego. Echter als alles er mag zijn, mag dit er ook allemaal zijn. De vraag is of dat in de praktijk ook echt zo is. Als ik kijk naar mijn eigen proces daarin, dan was ik toch vaak hard aan het werk om een soort perfecte spirituele versie van mijzelf te worden, waarin ik dit allemaal niet meer had. Dat ik niet meer getriggerd werd, zonder oordeel was, er geen “negatieve emoties” waren, geen naar gedrag liet zien, etc. etc. Niet te doen natuurlijk, want dan mag je eigenlijk niet gewoon mens zijn. Als alles er mag zijn, mag dit er ook allemaal zijn, maar wees eens heel eerlijk naar jezelf: mogen jouw lastige emoties er echt zijn? Heb je de moed om te kijken naar wat jouw oordelen over anderen, jouw triggers over jou zeggen zonder het weg te poetsen met deze spirituele oneliner?
Vergeving & compassie
Het beoefenen van vergeving en compassie is onderdeel van vrijwel alle spirituele stromingen en het is veelal een hele mentale oefening om anderen te vergeven en compassie te voelen. Er is niks mis met mentale oefening, alleen is hij te beperkt om tot werkelijke vergeving en compassie te komen. Daarvoor kunnen we niet om onze emoties heen. Als ik kijk naar mijn persoonlijke ervaringen met dit thema, dan volgden compassie en vergeving eigenlijk als vanzelf als mijn emoties er echt mochten zijn en ik vooral mijzelf kon vergeven voor wat ik deed en naliet in die situatie. Eerst alle bijbehorende pijnlijke gevoelens doorvoelen in plaats van te snel vergeving en compassie te beoefenen.
Bovendien kan alsmaar compassie blijven voelen voor anderen er ook voor zorgen dat we ongezond gedrag en ongezonde situaties in ons leven blijven accepteren. We gebruiken dan dit concept om juist geen verantwoordelijkheid voor onszelf en de situatie te nemen. Uiteindelijk gaat het erover dat we onszelf vergeven, compassie voelen voor onszelf en van daaruit de beweging naar buiten maken in wat goed is voor ons.
We zijn allen één
Op het niveau van de ziel zijn we allen één en ja als we dat gaan zien en voelen zullen we een ander geen kwaad doen. Echter we leven hier op aarde in de dualiteit en zitten in een menselijk lichaam, dus hebben we ook onze grenzen. Het is belangrijk om die te respecteren en daarnaar te leven. Gezonde spiritualiteit maakt je juist meer mens in plaats verheven, zodat je je grenzen meer gaat voelen. Je hoeft het niet allemaal te kunnen en nee zeggen is helemaal ok.
Het gebruik van psychedelica
Ok, deze is wat dubbel voor mij, aangezien ik natuurlijk een enorme voorstander ben van psychedelica. Echter het kan wel degelijk gebruikt worden als spiritual bypass. Ik weet nog dat ik op een bijeenkomst zat met allemaal andere ceremonie begeleiders en ik zei hoe belangrijk het voor mij is om Ayahuasca te blijven drinken als begeleider en je eigen schaduwwerk te blijven doen.
“Oh, maar je kan heel veel Ayahuasca drinken zonder schaduwwerk te doen hoor.” zei een vrouw tegenover mij. Ik keek haar een beetje meewarig aan en toen bedacht ik me dat dat waar was en dat dit heel afhankelijk is van de setting en van de begeleiding. Op de plek waar ik kom en opgeleid ben, werkte dat echter niet zo en word je wel degelijk liefdevol gespiegeld in je schaduwkanten. Dat is ook zoals wij het werk doorgeven, maar inderdaad er zijn genoeg plekken, waar je kunt drinken en weer gaat, zonder naar je schaduw te kijken. Dan wordt het een beetje drinken om het drinken. Niet dat ik daar een oordeel op heb en als het werkt voor mensen is dat prima, alleen is het niet waar de Ayahuasca ervaring voor mij over gaat. Daarom houd ik zelf ook zo van uitgebreide deelrondes en de moed die mensen hebben om daarin zichtbaar te worden met alles wat er leeft in hen en dat te durven benoemen.
In de reizen zelf kan het ook gebeuren; dat je meegaat in de verhalen, het universum, de kleuren, allerlei mooie concepten. Het helpt dan om te worden uitgenodigd om in je lijf te blijven en aanwezig te blijven bij dat wat er gevoeld wil worden. En dan nog: er bestaat werkelijk geen goed of fout, alleen bewustzijn.
Dus wat dan wel?
1. Het allerbelangrijkste hierin is voor mij: je lichaam weet de weg.
Blijf aanwezig bij je lijf en dat wat er in het nu gevoeld wil worden. Los van wat je hoofd er allemaal van vindt.
2. Onderzoek dat wat jou triggert.
Als je voelt dat je ergens een emotionele reactie op hebt of een oordeel, onderzoek dit dan. Ga er niet boven staan of denken dat je niet meer getriggert mag worden. Je bent mens, dus onderzoek: wat wordt er geraakt in mij? Waar ken ik dit gevoel van? Wat zit er onder het oordeel? Welke emotie zit er onder de emotie? Emoties zijn namelijk heel gelaagd. Het kan enorm helpen om het gevoel of het oordeel te vergroten om er helderheid op te krijgen.
3. Het is een illusie om te denken dat er een soort van eindpunt is waarin je klaar bent.
Het ego wil nou eenmaal pijn vermijden en grijpt alles aan om dat te doen, inclusief bypassing. Zo werkt het nou eenmaal, dus ook dit maar weer accepteren. Je hoeft niet perfect te zijn. Heerlijk toch.
Recente reacties